ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ

Παρασκευή 29 Μαΐου 2026

Μ. Ξενογιαννακοπούλου: Η πολιτική αποκτά και πάλι περιεχόμενο

Άρθρο της Υπουργού Διοικητικής Ανασυγκρότησης Μαριλίζας Ξενογιαννακοπούλου στο περιοδικό “Hot Doc” της εφημερίδας Documento.

Η χρονιά που διανύουμε αποτελεί σημείο καμπής για την Ευρώπη και την Ελλάδα. Οι συνέπειες της κρίσης τα τελευταία δέκα χρόνια στην Ευρωπαϊκή Ένωση και στις Ευρωπαϊκές χώρες ήσαν δραματικές: Kλονισμός της εσωτερικής συνοχής τους, χαρακτηριστικές οι εξελίξεις στην Καταλονία,  αποδυνάμωση της Κοινοβουλευτικής λειτουργίας, αμφισβήτηση της δυνατότητας των αντιπροσωπευτικών θεσμών και της συλλογικής δράσης να δώσουν λύσεις και να προασπίσουν τα κοινωνικά συμφέροντα, ύφεση, οικονομική στασιμότητα και κοινωνική ανασφάλεια, αναζήτηση ατομικών διεξόδων επιβίωσης, και ενίσχυση ακροδεξιών – αντισυστημικών δυνάμεων. Η κρίση, παρότι αποτέλεσμα της άναρχης λειτουργίας του διεθνοποιημένου χρηματοπιστωτικού συστήματος, δεν οδήγησε στην αποκαθήλωση του νεοφιλελευθερισμού, αλλά στην προσαρμογή και στην εδραίωση του μέσα από την επιβολή των μνημονιακών πολιτικών στις χώρες του Νότου και τη θεσμοποίηση των επιταγών του στην Ευρωζώνη συνολικά. Ο κόσμος μετά την κρίση είναι γεωπολιτικά περισσότερο ασταθής και επικίνδυνος, πιο άνισος οικονομικά και κοινωνικά, ενώ η αξιοπιστία, η ενότητα και η δυναμική της Ευρώπης έχουν πληγεί.

Σήμερα προβάλλει επιτακτικά η ανάγκη διαμόρφωσης ενός ισχυρού προοδευτικού πόλου στην Ευρώπη και στη χώρα μας  των ευρύτερων προοδευτικών, αριστερών, σοσιαλιστικών και οικολογικών δυνάμεων απέναντι στην ακροδεξιά και τον νεοφιλελευθερισμό. Για μια ισχυρή προοδευτική πλειοψηφία για την αλλαγή πολιτικής και συσχετισμών σε Ευρωπαϊκό Επίπεδο.

Η συγκρότηση του προοδευτικού πόλου αφορά στην πολιτική και προγραμματική έκφραση μιας κοινωνικής πλειοψηφίας, που όλα αυτά τα χρόνια της κρίσης, δοκιμάσθηκε και αναζητά  έκφραση, διέξοδο και ελπίδα. Αφορά στη μεσαία τάξη που υποβαθμίσθηκε, στο μεγάλο μέρος της κοινωνίας που περιθωριοποιήθηκε, στις παραγωγικές δυνάμεις και στον κόσμο της εργασίας, στους ανέργους και στους νέους ανθρώπους που αναζητούν προοπτική. Αφορά στην ανάδειξη, υλοποίηση και υποστήριξη μιας μακροπρόθεσμης στρατηγικής για τη χώρα μας και το λαό μας στο νέο κόσμο που διαμορφώνεται, στις μεγάλες γεωπολιτικές, οικονομικές, κλιματολογικές και τεχνολογικές αλλαγές που συντελούνται, στους νέους κινδύνους που προκαλούν, αλλά και στις προοπτικές που ανοίγονται.

Η Πολιτική στην περίοδο μετά τα μνημόνια αποκτά ξανά περιεχόμενο και δυναμική. Σε πείσμα των νεοφιλελεύθερων αντιλήψεων συνεχίζει να έχει νόημα και περιεχόμενο στις μέρες μας η αντίθεση Αριστεράς- Δεξιάς, Προόδου – Συντήρησης. Ο Νομπέρτο Μπόμπιο είχε αναφέρει ότι συνήθως όσοι αρνούνται αυτήν την κυρίαρχη αντίθεση στην κοινωνία, γιατί φυσικά δεν είναι η μόνη, συνήθως μιλούν από την πλευρά της δεξιάς.

Δεν είναι τυχαίο που από την πλευρά της συντήρησης προβάλλονται άλλες αντιθέσεις, όπως: Μεταρρυθμιστές και λαϊκιστές, όπου η μεταρρύθμιση αφορά στην απορύθμιση και στη μείωση του κοινωνικού κράτους και των εργασιακών δικαιωμάτων. Ευρωπαϊστές και αντι-Ευρωπαϊστές, ταυτίζοντας αυθαίρετα την Ευρώπη με την πολιτική λιτότητας.

Βέβαια, με περισσή υποκρισία, τώρα που η Ευρώπη αναγνωρίζει την πρόοδο της χώρας μας η ΝΔ επιτίθεται στους Ευρωπαίους Αξιωματούχους. Ταυτόχρονα, η ΝΔ διολισθαίνει συνεχώς προς σκληρές δεξιές θέσεις με νεοφιλελεύθερο πρόσωπο. Είναι χαρακτηριστικό ότι εξαγγέλλει την εκούσια επιστροφή σε μνημονιακές ρυθμίσεις όσον αφορά στη Δημόσια Διοίκηση και στην Κοινωνική Πολιτική.

Η αντίθεση Αριστερά-Δεξιάς, Προοδευτικών και Συντηρητικών δυνάμεων δεν είναι μια προσχηματική διάκριση πολιτικής και κομματικής γεωγραφίας. Παραμένει κυρίαρχη γιατί εκπορεύεται από τις οικονομικές και κοινωνικές συνθήκες και ανισότητες. Έχει πάντα νόημα όσο υπάρχουν διαφορετικά οικονομικά και κοινωνικά συμφέροντα και επιδιώξεις, ισχυροί και αδύναμοι, συσσώρευση πλούτου και εκμετάλλευση. Διευρύνεται το περιεχόμενο της μέσα από την υποβάθμιση και την ριζοσπαστικοποίηση των μεσαίων στρωμάτων από την κρίση, τα προβλήματα του περιβάλλοντος και της ποιότητας ζωής, τις γεωπολιτικές ανακατατάξεις και την μετακίνηση πληθυσμών απελπισμένων μεταναστών και προσφύγων. Γίνεται δραματικά επίκαιρη μπροστά στο φάσμα του νεοφασισμού και της μισαλλοδοξίας που βρίσκει πρόσφορο έδαφος στις Ευρωπαϊκές κοινωνίες της κρίσης και της ανασφάλειας. Ταυτόχρονα, όμως, αποκτά νέο νόημα και οφείλει να απαντήσει στα νέα οικονομικά, κοινωνικά και τεχνολογικά δεδομένα.  Γι αυτό είναι ανάγκη να αναδεικνύουμε τις σταθερές αρχές και αξίες μας λαμβάνοντας υπόψη τις ανάγκες και τις συνθήκες του σήμερα και του αύριο.

Η συμφωνία των Πρεσπών λειτουργεί ως καταλύτης στην αναδιάταξη του πολιτικού σκηνικού και ενισχύει τη δυναμική συγκρότησης ενός προοδευτικού- αριστερού πόλου στη χώρα μας. Σήμερα ο χώρος της Κεντροαριστεράς, ετερόκλητος στη συγκρότηση του, χωρίς σαφές ιδεολογικό και πολιτικό στίγμα  αδυνατεί να απαντήσει στις σύγχρονες πολιτικές και κοινωνικές ανάγκες. Έχει εγκλωβιστεί στην άγονη γραμμή της στρατηγικής ήττας του ΣΥΡΙΖΑ, ενώ ένα μεγάλο μέρος των δυνάμεων του έχει καθαρά κεντροδεξιά κατεύθυνση.

Στην ζωή και στην πολιτική όμως δεν υπάρχει κενό. Ο Προοδευτικός – Αριστερός πόλος αναδεικνύεται από την κοινωνική ανάγκη και πραγματικότητα. Όπως έχει επανειλημμένα τονίσει ο Πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας, ο ΣΥΡΙΖΑ διαδραματίζει κεντρικό ρόλο στη διαμόρφωση του, μέσα από διάλογο και προγραμματικές συγκλίσεις, χωρίς ηγεμονισμούς.

Οι πολιτικές που εφαρμόζει η κυβέρνηση, η υλοποίηση των μέτρων της ΔΕΘ  για τη στήριξη της πραγματικής οικονομίας και των μεσαίων και χαμηλότερων εισοδημάτων, η αύξηση του κατώτατου μισθού και η κατοχύρωση των συλλογικών διαπραγματεύσεων, η πρόταση για τη Συνταγματική Αναθεώρηση και η επιδίωξη εξορθολογισμού των σχέσεων  Πολιτείας – Εκκλησίας είναι το καθαρό δείγμα γραφής αυτής της προοδευτικής στρατηγικής πρότασης.

Σήμερα, αυτό είναι το διακύβευμα, αυτή είναι η ευθύνη και η πρόκληση που αντιμετωπίζουμε. Να διαμορφώσουμε έναν ισχυρό πλειοψηφικό  προοδευτικό αριστερό πόλο στη βάση μιας προοδευτικής προγραμματικής πρότασης για το μέλλον  και την προοπτική  της χώρας μας.